IPON: Onderwijs en innoveren?

Innoveren in het onderwijs is een lastige. Er is vaak spraakverwarring en het is vaak niet duidelijk wat die innovatie precies gaat oplossen of verbeteren. Op de website van de vakbeurs IPON lezen we ‘IPON is dé vakbeurs voor onderwijsinnovatie & ICT’. Daar heb je het al. De meeste bedrijven steken in op de I van informatie en de T van technologie. En welke bedrijven innoveren op de C van communicatie binnen het onderwijs? Dit jaar is er één bedrijf dat dat bij uitstek doet: Radiorakkers.

Mondelinge Taalvaardigheid

Dit jaar gaat de prijs voor innovatie in het basisonderwijs op de IPON naar Tjeerd van den Elsen van het bedrijf Radiorakkers, een bedrijf dat innoveert op de C. Communicatie is voornamelijk Taal. En het is hard nodig dat het onderwijs op dit gebied gaat innoveren de komende jaren want naast Lezen scoort Nederland ook slecht op Mondelinge Taalvaardigheid. Een goede reden om je innovatieve pijlen daar op te richten. Tjeerd van den Elsen, in 2017 leraar van het jaar, heeft het helder voor ogen. Door radio en podcast (ICT) te koppelen aan de doelen van Mondelinge Taalvaardigheid kunnen leraren de innovatie tot stand brengen binnen de uren op het rooster van Taal. En dat is volgens mij de beste manier van het vernieuwen en verbeteren van ons rammelende onderwijs.

Professionaliseren

Het thema van de IPON 2020 is Onderwijsinnovatie en Professionalisering. En dat is precies wat Tjeerd voor ogen staat. Leraren leren hoe zij samen met kinderen mediawijs kunnen worden binnen het traditionele Taalonderwijs in Spreken en Luisteren. Maar ook Lezen, Leesbevordering, Burgerschap en Filosofie lenen zich bij uitstek als gespreksonderwerpen in een radio-uitzending of podcast. Vandaar dat mijn innovatie zicht op deze gebieden richt, te beginnen  bij lezen want het leesoffensief is geopend.

Hoe?

Er zijn twee stromingen in Nederland als het om innoveren gaat: de ene is ‘alles moet anders dus alles moet op de schop’. De andere is: ‘We laten alles zoveel mogelijk bij het oude en innoveren stukje bij beetje op gebieden waar het bewijs van slagen al geleverd is door onderzoeken’. Ik ben voor dat laatste omdat het bedrijfsleven met succes innoveert zonder alles op de schop te nemen: auto’s hebben doorgaans 4 wielen, een stuur en 4 tot 6 zitplaatsen. De innovatie zit in de airco, het open dak, de routeplanner, van 2 naar 1 ruitenwisser, de auto zonder bestuurder enzovoort. Verbeteren waar de klant behoefte aan heeft of wat we denken dat de klant wel interessant of handig zal gaan vinden. Daar kan ik mee uit de voeten.

Waarom innoveren?

Innoveren geeft je bestaansrecht. Je dient een algemeen of maatschappelijk belang. Je houdt de concurrentie op afstand met je verbeterde product of dienst. Tot zover het bedrijfsleven. Het onderwijs heeft ook veel pogingen gedaan om te innoveren maar helaas zijn veel van die vernieuwingen niet van de grond gekomen: middenschool, basisvorming, passend onderwijs. Er waren ook innovaties die veelbelovend waren maar die toch tegenvielen zoals ICT (Comenius). De meeste scholen hebben hun computerlokaal al weer opgeruimd en schaffen voor elke leerling een I-pad, Chroombook of Snappet met alle gevolgen van dien. Vreemd dat innovaties niet aanslaan terwijl er  juist veel te innoveren valt in deze sector als je kijkt naar de resultaten van internationale onderzoeken zoals PIRLS en PISA.

Google

Een zoekopdracht in Google op ‘onderwijs en innovatie’ levert 15 miljoen hits op terwijl eenzelfde zoekopdracht voor de autobranche slechts 242.000 hits oplevert. Er wordt dus erg veel geschreven over innoveren in het onderwijs maar wie een gemiddelde basisschool binnenloopt treft doorgaans een traditionele setting in de lokalen: elk kind een tafeltje met 2 laatjes naast elkaar, de meeste stoelen gericht naar de voorkant van de klas waar een bord hangt dat inmiddels digitaal is geworden en een groot bureau met 2 laden onder elkaar voor de juf of de meester. Klassikaal onderwijs in een setting van honderd jaar terug. Innoveren is hard nodig maar er wordt in onderwijsland veel teveel gebabbeld en te weinig gedaan.

Bekijk foto’s van vliegtuigen, auto’s, operatiekamers, fabriekshallen en klaslokalen en je ziet waar de innovaties hebben plaatsgevonden. Misschien is innoveren in het onderwijs lastig. Zou kunnen. Misschien worden we het niet zo snel met elkaar eens wat werkelijk een verbetering is voor leerlingen. Misschien werken er te veel parttimers, zijn er te weinig uren om gerichte innovatieteams uit de grond te stampen of misschien is de noodzaak om te innoveren niet zo groot. Urgentiebesef ontbreekt vaak en zelfgenoegzaamheid is troef.

Gaat de podcast het redden?

Wat mij betreft wel. Tjeerd richt zich, net als ik, op de professionalisering van de leraar. Want overal lees je dat goed onderwijs valt of staat met de kwaliteiten van de leraar. Ik denk na dik 40 jaar lesgeven in PO en HBO dat dat zo is. De leraar is bekend met de C van communicatie in ICT en heeft kennis van de doelen en de inhouden van Taal. Door samen met kinderen in een podcast te stappen komt de innovatie tot stand. Het middel is de Rodecaster (ICT) de doelen komen van de overheid (SLO) en de daadwerkelijke inhoud (kinderboeken bijvoorbeeld) komt van de leraar en de kinderen. De kwaliteit van Spreken en Luisteren vliegt omhoog. Zeker ook omdat kinderen de opnames terug gaan luisteren. Niets zo waardevol als feedback in deze vorm. Interactief Taalonderwijs dus. Vergelijk het maar met de kracht van video-interactie-training. Confronterend in het begin maar o zo verhelderend waardoor je je eigen vaardigheden kunt verbeteren een volgende keer.

Praktijkervaring

Op de oude school van Tjeerd maken kinderen wekelijks een radio-uitzending. Op enkele van mijn scholen (ik ben invalleerkracht) maken kinderen elke maand 3 podcasts over kinderboeken en leesgedrag. Dat lukt omdat we het allebei samen met de kinderen doen, in het begin. Want hebben ze eenmaal de smaak te pakken, dan gaan ze los en hoef je als leraar alleen maar de eindredactie voor je rekening te nemen. Je blijft wel de eindverantwoordelijkheid houden natuurlijk. We laten de uitzending in Google-classroom afspelen zodat we met de AVG niets van doen hebben. Narrowcasting heet dat.

Zie je het zitten om op jouw school een start te maken met Taal en Media? Dan willen wij jou daarbij wel op weg helpen.

We hebben een mooi aanbod om samen met jou én een groep kinderen een dag podcasts te maken. Klik op 1 van de onderstaande opties.

Poëzie & Podcast

Kinderboeken & Podcast

Radiomaken & Podcast maken met kinderen over wat actueel is

 

Bel me even.

Succes met innoveren!

Klik hier om regelmatig nieuws over Taal & Media te ontvangen

 

The POWER is in the CLIP

 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *